Drs. Ing. Johan H. Sengers, Dr. Femke I. Abma, Drs. Loes Wilming (onderzoeksassistent), Prof. dr. Sandra Brouwer

sengers


Voorstellen

Ik ben Johan Sengers en full-time bezig met het onderzoek. Hiervoor heb ik verschillende functies binnen het UWV uitgevoerd, als uitvoerend professional maar ook binnen staf- en lijnmanagement. Mijn laatste functie was een dubbelfunctie, namelijk arbeidsdeskundige voor Bijzondere Zaken en arbeidsdeskundige voor het Werkbedrijf. In 1997 ben ik afgestudeerd in de sociale wetenschappen voor de studie Beleids- en Organisatiewetenschappen. Na vele jaren werk in de praktijk trok dit onderzoek mijn aandacht. Het is voor mij een mooie uitdaging om de praktijk met wetenschap te verbinden en waar mogelijk te komen tot aanbevelingen voor verbeteringen.

Achtergrond bij het onderzoek
De verschuiving van een op compensatiegerichte beoordeling naar een op participatiegerichte beoordeling betekent een herbezinning op de gangbare methoden en instrumenten. Om klanten doelgericht verder te kunnen helpen gericht de beslissende stap richting participatie te zetten is het UWV zich verder gaan toeleggen op het geven van participatiegerichte adviezen.
Dit vraagt om een andere benadering van het beoordelen van arbeidsvermogen door verzekeringsartsen en arbeidsdeskundigen. Het UWV heeft recent een participatiegerichte beoordelingssystematiek ontwikkeld waarmee het arbeidsvermogen van mensen in kaart gebracht kan worden, de methode Sociaal Medisch Beoordelen van Arbeidsvermogen (SMBA). Deze methode is ontwikkeld met het ICF-model als basis en bekijkt hiermee de mens vanuit een holistische benadering. Niet alleen de stoornis of beperking bepaald het functioneren maar ook persoonlijke en externe factoren dienen meegenomen te worden bij het beoordelen van het arbeidsvermogen.
UWV wil de methode SMBA waar mogelijk onderbouwen met wetenschappelijke kennis. Daarom is binnen het KCVG gestart met een onderzoeksproject naar de wetenschappelijke kwaliteit en bruikbaarheid van de methode SMBA.

Doel onderzoek
In dit onderzoek wordt de wetenschappelijke kwaliteit en bruikbaarheid onderzocht van de methode SMBA onder verzekeringsartsen en arbeidsdeskundigen. Hiermee draagt het onderzoek bij aan het streven van het UWV om haar professionals zoveel mogelijk gebruik te laten maken van evidence-based methoden en instrumenten.

johanonderzoek

Methode
Om de methode SMBA te evalueren zijn 6 deelstudies geformuleerd:

  1. Systematisch literatuuronderzoek naar bestaande ICF core sets die gebruikt kunnen worden bij het in kaart brengen van mogelijkheden om te functioneren in werk.
  2. Systematisch literatuuronderzoek naar bestaande en in ontwikkeling zijnde ICF meetinstrumenten, inclusief het in kaart brengen van de psychometrische eigenschappen van de instrumenten.
  3. Internationale vragenlijststudie naar de wijze waarop arbeidsvermogen in verschillende landen kaart wordt gebracht binnen de sociale zekerheid.
  4. Studie naar de bruikbaarheid van de methode SMBA onder UWV professionals.
  5. Studie naar de inter-beoordelaarsbetrouwbaarheid van de methode SMBA onder UWV professionals
  6. Prospectief cohortonderzoek naar lange termijn werkuitkomsten en de voorspellende waarde van ingeschat arbeidsvermogen onder jonggehandicapten. 

Voorlopige resultaten en conclusies
Uit de eerste deelstudie, een systematisch literatuuronderzoek naar bestaande ICF core-sets, zijn 16 generieke factoren uit de ICF gekomen welke relevant zijn om in kaart te brengen in het kader van beoordelen van arbeidsvermogen. Deze factoren dekken de ICF-domeinen body functions, activiteiten & participatie en omgevingsfactoren. De werkgerelateerde omgevingsfactoren zijn in deze set niet vertegenwoordigd, mede doordat deze niet zijn geëxpliciteerd in het ICF.

De tweede deelstudie, een systematisch literatuuronderzoek naar op het ICF gebaseerde meetinstrumenten die mogelijk relevant zijn voor het in kaart brengen van arbeidsvermogen, toonde aan dat er 5 werkgerelateerde instrumenten zijn. Vervolgstap zou zijn om te onderzoeken in hoeverre deze instrumenten bruikbaar zijn binnen de sociale zekerheid. Dit artikel wordt begin 2018 ingediend.

In totaal doen er acht landen mee in de internationale studie. Uit de eerste analyses bleek dat het beoordelen van arbeidsvermogen in meerdere landen wordt uitgevoerd, echter vindt deze beoordeling vaak nog plaats met een medische insteek. Begin 2018 zal aanvullende informatie worden verzameld over de invulling van het resterende arbeidsvermogen: hoe maakt men de stap richting werk mogelijk?

Voorlopige resultaten uit de bruikbaarheidsstudie laten zien dat zowel VA als AD voorzichtig positief is over het gebruik van de methode SMBA. Vervolg analyses worden uitgevoerd om deze uitkomsten te koppelen met het gebruik van het methodisch ondersteunden instrument binnen de methode SMBA.

De studies naar de betrouwbaarheid van de methode SMBA methode en het prospectief onderzoek staan gepland voor 2018.

De opgedane kennis in de verschillende studies zal worden gedeeld met UWV en worden gebruikt voor verdere ontwikkeling en onderbouwing van deze participatiegerichte beoordelingssystematiek. Dit onderzoek loopt tot 2019.

Publicaties
Artikel 1 is ingediend.
Artikel 2 wordt begin 2018 ingediend
Artikel 3 en 4 zomer 2018
Artikel 5 en 6 eind 2018

Contact
Email: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

Promotie-onderzoek naar SMBA-methodiek, 7-11-2014

Versie: 5-12-2017

PDF

Het downloaden van PDF-files 
is alleen toegestaan 
voor persoonlijk gebruik.

gebouwen